Toplu hediye dağıtımında tek kurye mantığı neden çalışmıyor
Bayram öncesi ya da yıl sonunda bir şirketin tedarikçisine, iş ortağına ve büyük müşterisine aynı hafta içinde hediye göndermesi gerektiğinde, bu iş tek bir kuryenin elinden çıkmaz. Levent'teki bir holdingin 60-70 adrese gönderi yapması gerektiğini düşünün; bu adresler Maslak'tan Kadıköy'e, Ataşehir'den Bahçeşehir'e kadar şehrin dört bir yanına dağılmış olabiliyor. Bir kurye günde gerçekçi olarak 15-20 durağı ancak kaliteli şekilde tamamlayabiliyor, dolayısıyla bu ölçekte bir talep aynı anda çalışan birden fazla araca bölünmek zorunda.
Burada asıl fark, siparişin tek bir 'A noktasından B noktasına' gönderi değil, tek çıkış noktasından (genelde şirketin ofisi veya anlaştığı depo) birden fazla teslimat noktasına yayılan bir dağıtım olması. Bu yüzden talep geldiğinde önce kaç adres olduğu, hangi ilçelere yayıldığı ve hangi tarihe kadar tamamlanması gerektiği netleştiriliyor; ona göre kaç aracın görevlendirileceği belirleniyor.
Adres listesi kuryeye nasıl dönüşüyor
Süreç genelde şirketin bir Excel listesi paylaşmasıyla başlıyor: alıcı adı, adres, telefon, bazen de kat ve departman bilgisi. Bu liste tek tek elle girilmiyor; adresler önce coğrafi olarak kümelere ayrılıyor. Örneğin Beşiktaş-Şişli-Levent hattındaki 18 adres bir araca, Kadıköy-Ümraniye-Ataşehir hattındaki 22 adres başka bir araca veriliyor; böylece her araç kendi bölgesinde dolaşıyor, gereksiz yere İstanbul'u baştan sona kat etmiyor.
Listenin en az bir-iki gün önceden gelmesi işin sağlığı için önemli; aynı gün 50-60 adrese dağıtım talebi de karşılanabiliyor ama bu durumda hem araç sayısı hem de birim fiyat buna göre artıyor, çünkü kısa sürede o kadar aracı aynı anda boşa çıkarmak gerekiyor. Aralık ayının son haftası gibi talebin yoğunlaştığı dönemlerde listeyi erken paylaşan firmalar hem daha uygun fiyat hem de daha rahat bir teslim takvimi alıyor.
Adreste kimse yoksa süreç nasıl işliyor
Plaza adreslerinde iş kolay: kurye resepsiyona paketi teslim ediyor, görevli alıcının adını teyit edip imzasını veya teslim fotoğrafını veriyor, kurye bir sonraki durağa geçiyor. Ev adreslerinde durum değişiyor; apartmanda kapıcı varsa paket ona bırakılabiliyor, sitelerde güvenlik noktası teslimi kabul edebiliyor ama bazı sitelerde (örneğin Etiler ve Nişantaşı'ndaki rezidanslarda) güvenlik sadece dairedekinin onayıyla paketi alıyor.
70 adreslik bir rotada genelde 3-5 adreste kimse bulunamıyor; bu durumda kurye şirketin verdiği irtibat numarasını arayıp alıcıya ulaşmaya çalışıyor, o gün içinde ikinci bir uğrama saati veriliyorsa rota buna göre yeniden sıralanıyor. Ulaşılamayan adresler günün sonunda tek bir listede toplanıp şirkete bildiriliyor; bu adresler ya ertesi gün tekrar denenir ya da şirket alternatif bir teslim noktası (örneğin alıcının asistanının adresi) belirtir.
Hediye kutularının taşınmasında dikkat edilen noktalar
Kurumsal hediye kutularının içinde sıkça şarap, çikolata ya da cam ambalajlı ürünler oluyor; bu kutular araç içinde üst üste istiflendiğinde köşelerinin ezilmemesi ve şişelerin devrilmemesi için ayrı kasalarda, dik durur şekilde taşınıyor. Marka logosu baskılı kutularda küçük bir çizik bile göndericinin gözünde büyütülen bir detay olduğundan, bu tür gönderilerde kurye paketleri elden teslim ediyor, araç tabanına veya diğer paketlerin altına koymuyor.
Bazı şirketler VIP müşterisine gönderilen hediyenin sıradan bir kurye paketi gibi görünmesini istemiyor; bu durumlarda teslimat öncesi alıcıyla saat üzerinden anlaşılıyor ve paket marka kutusu dışında ekstra bir poşete sarılmadan, doğrudan elden teslim ediliyor.
Fiyatlandırma ve tek fatura ile kapatma
Toplu dağıtımlarda birim teslimat ücreti, aynı bölgeye yapılan tekil siparişlere göre daha düşük hesaplanıyor; çünkü araç zaten o bölgede dolaşıyor ve her ek durak için sıfırdan bir sefer düzenlenmiyor. 70 adreslik bir kampanya tamamlandığında şirkete 70 ayrı fiş yerine, kurumsal hesabı varsa tek bir fatura kesiliyor; bu da muhasebe tarafında işi büyük ölçüde kolaylaştırıyor.
Yıl içinde tekrar eden bir ihtiyaçsa (yılbaşı, 8 Mart, bayramlar gibi) aynı adres listesinin bir sonraki seferde güncellenerek yeniden kullanılması, her kampanyada listeyi sıfırdan hazırlama zahmetini de ortadan kaldırıyor.
