Sunucu kurye talebi neden normal kargo gibi planlanmaz?
Bir kurumsal müşterinin RAID dizisindeki disk devreden çıktığında sistem yöneticisi elindeki yedek diski ya da anakartı genelde birkaç saat içinde Maslak'taki ya da Esenyurt'taki ikinci veri merkezine ulaştırmak zorunda kalır; hizmet seviyesi sözleşmesi dört saatlik bir arıza giderme penceresi tanımlıyorsa, parçanın yolda geçirdiği her dakika o pencereden düşer. Bu yüzden böyle bir talep ertesi gün teslim seçeneğiyle değil, aynı saat içinde yola çıkan tek bir araçla karşılanıyor.
Perakende elektronik gönderisinden farkı da burada ortaya çıkıyor: bir telefon aksesuarı aktarma merkezinden geçip farklı kuryelerin elinden geçerek ilerleyebilir, ama bir sunucu şasesi ya da anahtarlama cihazı tek bir kurye tarafından, çıkış noktasından teslim noktasına kadar elden ele geçmeden taşınıyor. Aradaki aktarma noktası sayısı arttıkça hem hasar riski hem de parçanın o an nerede olduğunu bilememe riski artıyor, kurumsal müşteriler bu yüzden doğrudan rotayı tercih ediyor.
ESD çanta olmadan hiçbir disk araca binmiyor
Sabit disk, SSD ya da anakart gibi parçalar statik elektriğe karşı hassas; bu yüzden kurye teslim aldığı her parçayı önce antistatik (ESD) poşete, sonra köpük dolgulu bir kutuya yerleştiriyor. Motosiklet çantasının iç yüzeyi ya da araç koltuğunun kumaşı statik biriktirebildiği için parça hiçbir zaman doğrudan bu yüzeylere temas ettirilmiyor, kutu her zaman ayrı bir sabitleme bandıyla çanta içinde sabit tutuluyor.
Ağırlık da aracı belirleyen bir etken: 1U bir sunucu 8-10 kilo civarındayken, dolu bir 2U şase 20 kiloyu bulabiliyor. Bu ağırlıktaki bir parçayı moto kurye çantasında güvenli şekilde taşımak mümkün değil, dolayısıyla şase değişimi gibi büyük parçalarda talep otomatik olarak araçlı kuryeye yönlendiriliyor; sadece bir RAM modülü ya da ağ kartı gönderiliyorsa moto kurye yeterli oluyor.
Maslak'tan Esenyurt'a: rota trafiğe göre değil pencereye göre planlanıyor
İstanbul'daki kurumsal veri merkezlerinin büyük kısmı Maslak, Esenyurt ve Ümraniye çevresinde kümelenmiş durumda; bu üç nokta birbirine doğrudan yakın değil, aralarında 25-40 kilometrelik bir mesafe var. Saat 17.00-19.00 arası FSM Köprüsü ya da TEM üzerinden geçen bir kurye için bu mesafe normalde 35-40 dakikada alınırken trafiğe bağlı olarak 70 dakikaya kadar çıkabiliyor; kritik bir arıza bildirimi geldiğinde dispatch ekibi kuryeyi trafiğin en az etkilediği güzergahtan, gerekirse sahil yolundan yönlendiriyor.
Bazı kurumsal müşteriler, özellikle felaket kurtarma (disaster recovery) senaryosunda yedek veri merkezine düzenli parça taşıması gereken firmalar, sabit bir kurye-araç eşleşmesi talep ediyor; aynı kurye hem güzergahı hem de iki lokasyonun giriş prosedürünü (ziyaretçi kaydı, güvenlik kontrolü) ezbere bildiği için teslim süresi tekrarlayan gönderilerde kayda değer ölçüde kısalıyor.
İmzalı teslim ve gizlilik: donanımın sorumlusu her an belli olmalı
Değeri yüksek bir parça -örneğin ikinci el piyasada bile 40-50 bin TL'yi bulan bir sunucu şasesi- teslim alınırken kurye, göndericiden parçanın seri numarasını ve beyan edilen değerini içeren bir teslim tutanağı imzalatıyor; aynı tutanak teslim noktasında parçayı teslim alan kişinin kimliğiyle birlikte tekrar imzalanıyor. Bu iki imza arasındaki süre zarfında parçanın sorumluluğu tamamen kuryede kalıyor, aracı değiştirme ya da depoda bekletme gibi bir ara adım söz konusu olmuyor.
Disk üzerindeki veriler müşteri kurumun kendi sorumluluk alanında kalıyor; kurye parçayı kapalı kutusuyla teslim alıp kapalı kutusuyla teslim ediyor, içeriğe dair hiçbir işlem yapmıyor. Yine de özellikle kişisel veri barındıran disklerin taşınmasında bazı kurumlar kuryeden ayrıca bir gizlilik taahhüdü istiyor; bu talep geldiğinde teslimat öncesinde imzalanıyor ve tutanağa ek olarak dosyalanıyor.
